(TITC) – Giữa vùng Tây Nam Bộ trù phú, rừng tràm Trà Sư (tỉnh An Giang) được xem là biểu tượng về du lịch sinh thái – bảo tồn thiên nhiên gắn với cộng đồng nông thôn sông nước. Không chỉ nổi tiếng bởi vẻ đẹp “xanh thẳm giữa đồng bằng”, Trà Sư còn là mô hình mẫu trong việc hài hòa giữa khai thác du lịch và bảo tồn hệ sinh thái ngập nước đặc trưng của vùng Thất Sơn.
Rừng tràm Trà Sư. Nguồn: Internet
Rừng tràm Trà Sư có diện tích hơn 845 ha, hình thành từ những năm 1980 trên vùng đất trũng, nhiễm phèn nặng. Sau hơn bốn thập kỷ phục hồi và phát triển, Trà Sư đã trở thành khu bảo tồn thiên nhiên rừng ngập nước tiêu biểu của Đồng bằng sông Cửu Long, đại diện cho hệ sinh thái đặc thù của vùng Tây sông Hậu.
Mùa nước nổi là thời khắc Trà Sư đẹp nhất: mặt rừng phủ kín bởi thảm bèo xanh, phản chiếu những hàng tràm thẳng tắp tạo nên khung cảnh huyền ảo, tĩnh lặng. Du khách bước vào Trà Sư như lạc vào “thiên đường xanh” – nơi nhịp sống chậm lại, chỉ còn tiếng chim và gió.
Theo khảo sát khoa học, Trà Sư hiện có hơn 140 loài động vật hoang dã, trong đó nhiều loài quý hiếm như cò ốc, giang sen, điên điển…, cùng hơn 150 loài thực vật của vùng ngập nước. Cấu trúc sinh thái nơi đây đóng vai trò quan trọng trong điều hòa nguồn nước, giảm xói mòn, bảo vệ đất, duy trì đa dạng sinh học của hạ lưu sông Mekong.
Trà Sư không chỉ là nơi trú ngụ của muôn loài mà còn là không gian học tập, nghiên cứu thực tế của sinh viên, nhà khoa học và du khách yêu thiên nhiên. Chính sự phong phú này đã đưa Trà Sư trở thành một trong những điển hình tiêu biểu về bảo tồn thiên nhiên gắn với phát triển du lịch sinh thái tại An Giang và khu vực.
Từ một khu rừng bảo tồn thuần túy, giai đoạn 2017-2024, Trà Sư được đầu tư bài bản, trở thành điểm đến sinh thái nổi bật của tỉnh An Giang, thu hút hàng trăm nghìn lượt khách mỗi năm.
Điểm nhấn nổi bật nhất là cầu tre “Vạn bước xuyên rừng” dài hơn 3.800 m, được công nhận là cầu tre dài nhất Việt Nam. Cây cầu uốn lượn qua các tán tràm, cho phép du khách ngắm toàn cảnh thiên nhiên từ trên cao – một trải nghiệm hiếm có giữa đồng bằng.
Bên cạnh đó, xuồng ba lá xuyên rừng được xem là “đặc sản” của Trà Sư. Ngồi trên xuồng, du khách len lỏi giữa những con rạch phủ bèo xanh, nghe kể chuyện về mùa nước nổi, về đời sống nông dân quanh rừng, hay hành trình gìn giữ thiên nhiên của An Giang. Mỗi chuyến đi là một bài học sinh động về sự hòa hợp giữa con người và tự nhiên.
Trà Sư là một trong số ít khu rừng ở miền Tây vận hành theo mô hình 3 trong 1: Bảo tồn thiên nhiên: Chính quyền An Giang và đơn vị quản lý xây dựng quy chế bảo vệ nghiêm ngặt vùng lõi sinh học. Kiểm soát khai thác, săn bắt và giảm thiểu tác động đến hệ động – thực vật. Các tuyến tham quan được giới hạn, đảm bảo không làm xáo trộn hệ sinh thái.
Phát triển du lịch sinh thái bền vững: Khuyến khích sử dụng phương tiện thân thiện môi trường như xuồng chèo tay, xe điện, đi bộ. Toàn bộ dịch vụ du lịch gắn với giáo dục môi trường, lan tỏa thông điệp “du lịch xanh”.
Tạo sinh kế cho cộng đồng địa phương: Người dân xung quanh rừng (nông dân, ngư dân, phụ nữ nông thôn) được đào tạo nghề du lịch, lái xuồng, làm homestay, phục vụ ẩm thực. Thu nhập từ du lịch giúp ổn định đời sống, đồng thời tạo động lực tự nhiên để họ trở thành “người giữ rừng”.
Trong chiến lược phát triển du lịch giai đoạn 2025-2030, An Giang định hướng rừng tràm Trà Sư trở thành trung tâm du lịch sinh thái – nông thôn cấp vùng, kết nối với các điểm đặc sắc khác như: Khu du lịch Núi Cấm – Núi Sam – Châu Đốc; Làng nghề đường thốt nốt Tri Tôn; Tuyến du lịch Bảy Núi – văn hóa Khmer; Du lịch cộng đồng ở An Hảo, Tịnh Biên; Miệt vườn dọc sông Hậu và các chợ quê đặc sắc.
Trà Sư vì vậy không chỉ là một điểm đến độc lập, mà là “mắt xích vàng” trong chuỗi sản phẩm du lịch nông nghiệp – sinh thái – cộng đồng của tỉnh An Giang.
An Giang đang triển khai các kế hoạch phát triển Trà Sư theo hướng phát triển theo mô hình du lịch xanh bằng việc đầu tư hạ tầng xanh: bến thuyền sinh thái, lối đi bộ, tháp quan sát chim, trạm nghỉ thân thiện môi trường. Phát triển sản phẩm đặc trưng như tour “Một ngày làm người giữ rừng”, tour “Đêm rừng Trà Sư” quan sát chim về tổ. Ứng dụng công nghệ xây dựng bản đồ số du lịch sinh thái, vé điện tử, quản lý du khách bằng QR, quảng bá qua nền tảng số quốc tế. Hỗ trợ cộng đồng tập huấn kỹ năng du lịch cho nông dân, đặc biệt phụ nữ và thanh niên vùng Bảy Núi.
Từ vùng đất phèn hoang hóa, rừng tràm Trà Sư ngày nay đã trở thành biểu tượng của du lịch sinh thái – bảo tồn của An Giang và là niềm tự hào của cả miền Tây Nam Bộ. Du khách đến Trà Sư không chỉ để ngắm cảnh mà còn để hiểu cách con người gìn giữ thiên nhiên, cách rừng hồi sinh, và cách du lịch có thể trở thành động lực bảo tồn bền vững.
Trung tâm Thông tin du lịch
