(TITC) – Giữa trùng khơi Quảng Ngãi, đảo Lý Sơn không chỉ được biết đến là “vương quốc tỏi” mà còn là vùng đất nông nghiệp đặc thù, nơi mỗi củ tỏi, cây hành đều mang trong mình dấu ấn của đất núi lửa và bàn tay cần mẫn của người dân biển đảo. Tỏi, hành Lý Sơn từ lâu đã vượt ra khỏi vai trò nông sản thông thường để trở thành biểu tượng ẩm thực, sinh kế và là điểm nhấn quan trọng trong phát triển du lịch nông thôn gắn với nông nghiệp.
Khác với nhiều vùng trồng tỏi, hành khác, Lý Sơn sở hữu lớp đất bazan núi lửa pha cát san hô hiếm có. Người dân phải vận chuyển từng xe cát trắng từ bãi biển về ruộng, phủ lên lớp đất trồng để giữ ẩm, giảm nhiệt và tạo điều kiện cho cây phát triển. Chính phương thức canh tác đặc biệt này đã tạo nên hương vị riêng cho tỏi, hành Lý Sơn: củ nhỏ, tép chắc, mùi thơm nồng nhưng không gắt, vị cay dịu và hậu ngọt.
Trong đời sống thường nhật, tỏi và hành hiện diện trong hầu hết các bữa ăn của người dân đảo, từ món kho, xào, nướng đến nước chấm. Với du khách, chỉ cần một lần thưởng thức món cá nướng, gỏi rong biển hay các món hải sản chấm muối tỏi ớt cũng đủ cảm nhận trọn vẹn hương vị đặc trưng của vùng đất này. Tỏi, hành vì thế trở thành “gia vị nhận diện” của ẩm thực Lý Sơn.
Không chỉ là sản vật nông nghiệp, tỏi, hành Lý Sơn còn gắn chặt với nhịp sống và văn hóa lao động của cư dân đảo. Mùa gieo trồng và thu hoạch tỏi trở thành một phần ký ức tập thể, phản ánh sự thích ứng bền bỉ của con người với điều kiện tự nhiên khắc nghiệt. Những cánh đồng tỏi xanh mướt hay trắng xóa vào mùa thu hoạch cũng là hình ảnh thu hút du khách, tạo nên không gian trải nghiệm đặc trưng của du lịch nông nghiệp biển đảo.
Những năm gần đây, tỏi và hành Lý Sơn đã được xây dựng thương hiệu, đăng ký chỉ dẫn địa lý và tham gia chương trình OCOP, góp phần nâng cao giá trị sản phẩm. Du khách đến Lý Sơn không chỉ tham quan cảnh quan mà còn được tìm hiểu quy trình trồng trọt, thu hoạch, chế biến tỏi, hành, trực tiếp mua sản phẩm tại ruộng hoặc các cơ sở địa phương. Đây là hướng đi giúp du lịch nông thôn gắn kết chặt chẽ hơn với sinh kế người dân.
Giữa dòng chảy hiện đại, tỏi, hành Lý Sơn vẫn giữ nguyên hương vị mộc mạc của đất núi lửa và biển khơi. Khai thác giá trị của những sản vật quen thuộc ấy không chỉ góp phần đa dạng hóa sản phẩm du lịch mà còn là cách để Lý Sơn kể câu chuyện về nông nghiệp biển đảo, về con người kiên cường và về bản sắc được gìn giữ qua nhiều thế hệ.
Trung tâm Thông tin du lịch
